Mục lục
Đất nông nghiệp là tài sản vô giá mà có giá trị cao đối với người nông dân, do đó khi bị thu hồi nhà nước cũng cần có những chính sách hợp lý. Vậy các quy định cũng như cách tính giá đền bù đất nông nghiệp là như thế nào và cần làm gì nếu người dân không được đền bù một cách chính xác. Cùng tìm hiểu ngay qua bài viết này.
Các nhóm đất nông nghiệp hiện nay
Đất nông nghiệp hay còn được gọi là đất canh tác để phục vụ cho mọi hoạt động sản xuất, cho sự phát triển trong lĩnh vực nông nghiệp. Hầu hết người nông dân khi sở hữu đất nông nghiệp đều sử dụng để trồng trọt và chăn nuôi, qua đó cung cấp nhiều sản phẩm có giá trị ở trường trong và ngoài nước. Khi nhà nước đền bù đất nông nghiệp sẽ căn cứ vào các loại đất khác nhau. Căn cứ vào mục đích sử dụng đất mà ta có các loại đất như:
- Đất nông nghiệp trồng cây: Đây là loại đất dùng để phục vụ cho mục đích trồng các loại cây có thu hoạch hằng năm và sinh trưởng trong thời gian ngắn. Căn cứ vào hiện trạng sử dụng đất của người dân, cơ quan có thẩm quyền sẽ cấp giấy chứng nhận đối với loại đất này. Các loại cây phổ biến tại Việt Nam như cây lúa, cây hoa màu đều đang đem lại năng suất rất cao khi được trồng trên đất nông nghiệp.
- Đất nông nghiệp dùng cho chăn nuôi: Đây là loại đất được người dân dùng với mục đích chăn nuôi các loại gia súc gia cầm và trồng trọt thức ăn để phục vụ cho quá trình chăn nuôi đó.
- Đất trồng cây lâu năm: Những cây có thời gian lớn lên và trưởng thành trên một năm được coi là cây lâu năm. Đất trồng cây loại này sẽ bền và được sử dụng liên tục hơn loại đất trồng cây hằng năm.
- Đất rừng giành được sản xuất: Đất rừng được coi là một trong những loại đất quan trọng nhất hiện nay. Tuy chúng thuộc sự sở hữu của nhà nước nhưng thường sẽ được giao cho các tổ chức có quy mô lớn để quản lý và phát triển.
- Đất rừng phòng hộ: Loại đất này được sử dụng nhằm bảo vệ nguồn nước, chống lại các thiên tai và xói mòn ở các vùng núi, vùng cao. Ngoài ra chúng còn giúp cân bằng hệ sinh thái và điều hòa khí hậu đem lại môi trường sống trong lành cho con người.
Quy định đền bù đất nông nghiệp
Dựa theo quy định tại Khoản 1, Điều 75 của Luật Đất đai 2013, Chính phủ nhà nước có thẩm quyền thu hồi phần đất nông nghiệp đang được dân sử dụng để phục vụ các mục đích như đảm bảo an ninh, quốc phòng hoặc phát triển kinh tế – xã hội, phục vụ cộng đồng, và cơ quan nhà nước có thể tiến hành đền bù đối với chủ sở hữu.
Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp đều được bồi thường, chỉ khi hộ gia đình, cá nhân và tổ chức có đủ điều kiện sở hữu đất nông nghiệp thì khi bị thu hồi nhà nước sẽ có những chính sách hỗ trợ theo quy định đền bù đất nông nghiệp để đảm bảo người dân có thể ổn định lại sản xuất.
Vậy thế nào là đủ điều kiện sở hữu đất nông nghiệp? Có 2 lưu ý người dân cần quan tâm:
- Thứ nhất, mảnh đất nông nghiệp của người dân không thuộc diện những mảnh đất được Nhà nước cho người dân thuê và thanh toán tiền thuê đất hàng năm.
- Thứ hai, mảnh đất đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (Sổ đỏ); trong trường hợp mảnh đất chưa chính thức được cấp Sổ đỏ thì cũng cần phải đáp ứng đủ các điều kiện để được cấp Sổ đỏ theo đúng quy định.
Các hình thức đền bù đất nông nghiệp
Khi người dân đã đủ điều kiện sở hữu đất nông nghiệp, người dân sẽ được chấp thuận đền bù. Theo nguyên tắc, nhà nước có thể đền bù thông qua hai hình thức cơ bản theo luật đất đai.
Hình thức đền bù bằng đất
Theo điều 74 của Luật Đất đai 2013, nhà nước có thể đền bù cho người dân bằng đất có giá trị tương đương với phần diện tích đã bị thu hồi. Quy định về đền bù đất nông nghiệp theo hình thức này được áp dụng tùy vào đặc điểm của mỗi địa phương. Và chỉ khi địa phương đang dồi dào về quỹ đất hoặc người dân chỉ có thể lao động và phát triển qua đất nông nghiệp thì nhà nước sẽ áp dụng bồi thường và đền bù theo hình thức này.
Hình thức đền bù đất nông nghiệp bằng tiền
Khi địa phương không có đủ quỹ đất để thực hiện theo hình thức bồi thường bằng đất khi nhà nước tiến hành đền bù đất nông nghiệp cho người dân bằng tiền mặt. Có tỷ giá khi bồi thường sẽ dựa vào các nhóm đất khác nhau và dựa trên mục đích sử dụng của chủ sở hữu.
Bên cạnh việc quy định về các hình thức đền bù, nhà nước còn thiết lập rõ về những chính sách khi tiến hành thu hồi đất từ dân, trong đó bao gồm cả giá đền bù đất nông nghiệp 2024.
Chính sách hỗ trợ chi phí ổn định sản xuất
Các hộ gia đình lấy nông nghiệp làm nguồn thu nhập chính, khi bị thu hồi đất sẽ được hưởng phần diện tích đất tương đương để tiếp tục trồng trọt và canh tác hoa màu, cây cối. Nếu tại thời gian bị thu hồi, hoa màu đang sắp được thu hoạch, hoặc đang trong mùa thu hoạch thì nhà nước sẽ hỗ trợ thêm về kinh tế, nhằm giúp bà con có thể nhanh chóng tiếp tục quay lại hoạt động lao động, sản xuất nông nghiệp trên phần đất nông nghiệp mới được đền bù.
Địa phương sẽ dựa vào số tiền mà người dân kiếm được từ làm nông trong 3 năm gần đây để quyết định giúp họ bao nhiêu. Tuy nhiên, số tiền giúp đỡ tối đa mà họ có thể nhận không vượt quá 30% của số tiền họ kiếm được mỗi năm sau khi trừ thuế. Ngoài ra, chính phủ địa phương cũng sẽ cung cấp giống cây tốt cho người dân, giúp họ trồng cây và sản xuất trên mảnh đất mới sau khi được bồi thường.
Do đó bạn nên yên tâm hợp tác cùng chính quyền địa phương để việc thu hồi đất thuận lợi nhất.
Chính sách hỗ trợ đào tạo nghề, tìm việc làm cho người dân
Theo Khoản 6, Điều 4, Nghị định 01/2017/NĐ-CP, phần chi phí hỗ trợ đào tạo nghề, tìm việc làm cho người dân được tính bằng công thức:
Tổng diện tích đất bị thu hồi (m2) x Giá đất theo bảng giá đất đã được địa phương thông qua x Hệ số bồi thường.
Lưu ý: mức bồi thường tối đa không quá 5 lần giá đất nông nghiệp cùng loại được công bố trên bảng giá đất của chính quyền địa phương.
Nếu người dân gặp khó khăn đối với đất đền bù do quá xa nơi ở hoặc không phù hợp với loại cây đang canh tác thì ủy ban cấp xã, cấp huyện sẽ tìm cách hỗ trợ bằng việc tổ chức những chương trình chuẩn rồi cho nhân dân học hỏi. Tuy nhiên quy trình chuyển đổi số và thời gian tham gia sẽ tùy thuộc vào người bị thu đất. Nếu có nhu cầu thì chắc chắn đây sẽ là một cơ hội tốt để bạn và gia đình phát triển kinh tế.
Cách tính đền bù đất nông nghiệp
Mua bán đất TP.HCM giá tốt:
Giá đền bù đất nông nghiệp 2024
Cần bám sát chặt chẽ các căn cứ pháp lý để xác định được mức đền bù đất nông nghiệp, cụ thể bạn có thể tìm thấy:
- Điểm đ, Khoản 4, Điều 114, Luật Đất đai 2013.
- Khoản 5, Điều 4, Nghị định số 44/2021/NĐ-CP.
- Khoản 4, Điều 3, Nghị định số 01/2017/NĐ-CP.
- Nghị định số 96/2019/NĐ-CP.
Tính giá đền bù với đất nông nghiệp bị thu hồi
Cách tính đền bù đất nông nghiệp rất đơn giản. Giá trị và diện tích đất đền bù sẽ không vượt quá không phải đất bị thu hồi. Thông thường công thức tính giá sẽ được lập như sau:
Giá đền bù đất nông nghiệp = Diện tích đất bị thu hồi (m2) x Giá đền bù (VNĐ/m2).
Trong đó: Giá đền bù = Giá đất đã được quy định trong bảng giá đất x Hệ số tăng/giảm đất nông nghiệp theo từng năm x Hệ số điều chỉnh khác (nếu có).
- Khung giá đất: được UBND cấp tỉnh hoặc tương đương ban hành. Thường thì khung giá đất này sẽ áp dụng trong một giai đoạn 5 năm, sau đó UBND có thể cập nhật và điều chỉnh nó để phù hợp với tình hình thực tế. Do đó, để biết giá đất hiện tại của một mảnh đất, cần xác định vị trí cụ thể và tra cứu trong bảng giá mà đã được ban hành.
- Hệ số điều chỉnh giá đất: UBND cấp tỉnh quyết định tại thời điểm có quyết định thu hồi đất chính thức từ cơ quan có thẩm quyền.
- Hệ số đất: có thể khác nhau vì hệ số này không được sử dụng cố định theo năm hay giai đoạn.
Tính giá hỗ trợ đối với đất nông nghiệp bị thu hồi
Khi tiến hành hỗ trợ giá đền bù đất nông nghiệp, Chính phủ sẽ dựa theo sự phụ thuộc của người dân với mảnh đất đó và số nhân khẩu trong gia đình để bồi thường và quy thành mức tiền hỗ trợ tương đương.
Đa số người dân đều có kinh tế tại khu đất bị thu hồi nên chính phủ đã quy định rõ về những khoản hỗ trợ theo Điều 19 của Nghị định 47 về vấn đề tính trị giá đất. Thông thường gạo sẽ là thực phẩm chính để quy thành giá trị bồi thường dựa theo từng nhân khẩu của mỗi hộ gia đình. Một người tương đương với 30kg gạo và sẽ có bồi thường các dần theo diện tích đất được thu hồi:
- Nếu diện tích đất thu hồi dưới 30% nhà nước sẽ hỗ trợ gạo trong vòng một tháng
- Nếu diện tích thu hồi từ 30% đến 70% mà không có sự ảnh hưởng lớn đến nơi định cư thì nhà nước sẽ hỗ trợ gạo và quy thành tiền trong vòng sáu tháng
- Nếu diện tích thu hồi từ 30 % đến 70% và người dân có bị ảnh hưởng đến nơi ở nơi định cư thì nhà nước sẽ hỗ trợ thêm gạo và quy thành tiền trong vòng 12 tháng
- Nếu diện tích đất thu hồi từ 30% đến 70% người dân phải di chuyển nơi định cư đến nơi khó khăn hơn thì nhà nước sẽ hỗ trợ gạo quy thành tiền trong vòng hai năm liên tiếp
- Nếu diện tích đất thu hồi từ 70% trở lên và không ảnh hưởng đến nơi định cư thì nhà nước sẽ hỗ trợ gạo trong vòng liên tiếp sáu tháng
- Nếu thu hồi đất từ 70% trở lên và người dân bị ảnh hưởng về nơi ở, nhà nước sẽ tham gia hỗ trợ gạo và quy thành tiền trong vòng liên tiếp 24 tháng
- Nếu bị thu hồi đất từ 70% trở lên mà người dân phải di chuyển nơi ở trên khu vực khó khăn hơn thì nhà nước sẽ hỗ trợ gạo và quy thành tiền trong vòng ba năm
Hệ số đền bù đất nông nghiệp
Tùy thuộc vào thời điểm, tỉnh thành, loại đất mà hệ số đền bù đất nông nghiệp sẽ khác nhau. Tuy nhiên để có căn cứ chuẩn, nhà nước đã quy định mức giá chung tại Điều 15 như sau:
- Nếu là loại đất trồng hằng năm thì mức giá sẽ không vượt quá 250 triệu/hộ, tương đương với số tiền 50.000 đồng/m2
- Nếu khu đất đang sử dụng với mục đích trồng cây lâu năm, nuôi thủy hải sản thì bớt giá thường mà là 250 triệu/hộ gia đình và tương đương với 35.000/m2
- Nếu khu đất dùng để canh tác rừng, trồng trọt để bảo vệ rừng thì mức giá sẽ không vượt quá 500 triệu /hộ gia đình và tương đương 25.000/m2
Làm thế nào khi đền bù đất nông nghiệp không hợp lý?
Giá đền bù đất nông nghiệp đôi lúc sẽ không chuẩn xác đối với người bị thu hồi đất. Do đó nếu không cảm thấy hợp lý bạn có thể thỏa thuận lại với bên mua hoặc nhà nước. Mọi khiếu nại sẽ được gửi lên ủy ban nhân dân xã, huyện để được giải quyết nhanh chóng. Ngoài ra đối với những chủ thu mua là doanh nghiệp, bạn có thể Đưa ra ý kiến về trả bồi thường để đem lại lợi ích cho mình nhiều nhất.
Tìm hiểu thêm: Các trường hợp bị thu hồi đất theo quy định nhà nước
Theo Luật đất đai, có 4 trường hợp dẫn đến việc thu hồi đất nông nghiệp mà đang được sử dụng bởi người dân như sau:
- Chính phủ sử dụng đất với mục đích quốc phòng an ninh. Các dự án xây dựng nơi để làm căn cứ quân sự, nơi làm việc của công an, bộ đội,… đều sẽ tiến hành thu hồi theo như quy định tại Điều 16.
- Chính phủ sử dụng quỹ đất để phát triển kinh tế xã hội cho địa phương và toàn khu vực. Đất bị thu hồi để xây dựng trường học, khu dân cư, công viên, khu vui chơi giải trí đều tuân thủ theo đúng pháp luật.
- Đất có thể bị thu hồi khi người sở hữu có hành vi vi phạm pháp luật đối với quyền sử dụng đất. Nếu có thái độ bỏ bê và quy hoạch khu đất như làm biến dạng diện tích, đào xới trái quy định, chuyển động quyền sử dụng đất mà chưa được pháp luật cho phép đều bị tịch thu.
Trên đây là những thông tin về giá đền bù đất nông nghiệp vô cùng hữu ích dành cho bạn. Hy vọng bài viết đã giải quyết được những thắc mắc của bạn về đền bù đất nông nghiệp hiện nay.
Blog Nhà Tốt vẫn tiếp tục cập nhật các thông tin mua bán bất động sản, hãy cập nhật thường xuyên để không bỏ lỡ bất kỳ điều gì bạn nhé!